"ΕΦΥΓΑΝ" ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ 22 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ
ΜΕΝΕΛΑΟΣ ΛΟΥΝΤΕΜΗΣ
Ο Μενέλαος Λουντέμης (πραγματικό ονοματεπώνυμο Δημήτριος Βαλασιάδης) ήταν Έλληνας συγγραφέας και ποιητής.
Γεννήθηκε στις 14 Ιανουαρίου 1912 στο χωριό Αγία Κυριακή του Αιγιαλού (Γιάλοβα) Μικράς Ασίας.
Μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή εγκαταστάθηκε με την οικογένειά του στη Μακεδονία.
Πρωτοεμφανίστηκε στα ελληνικά γράμματα σε πολύ νεαρή ηλικία, δημοσιεύοντας ποιητικές συλλογές στην Αγροτική Ιδέα της Έδεσσας το 1927 και το 1928, τις οποίες υπέγραφε με το πραγματικό του όνομα (Δημήτριος Βαλασιάδης).
Γύρω στο 1930 δημοσιεύει ποιήματα και διηγήματα του στο περιοδικό Νέα Εστία.
Η πρώτη φορά που χρησιμοποίησε το ψευδώνυμό του ήταν το 1934 στο διήγημα «Μια νύχτα με πολλά φώτα κάτω από μια πόλη με πολλά αστέρια».
Τιμήθηκε με το Κρατικό βραβείο Πεζογραφίας το 1938 για τη συλλογή διηγημάτων του.
Μετά τον Μεγάλο Ξεριζωμό της Μικρασιατικής Καταστροφής, εγκαθίσταται με την οικογένεια του πρώτα στην Αίγινα, μετά στην Έδεσσα και τελικά στο χωριό Εξαπλάτανος της Πέλλας, στο οποίο έζησε από το 1923 μέχρι το 1932 που έφυγε για την Κοζάνη.
Έζησε για λίγο στο κρατικό οικοτροφείο της Έδεσσας.
Η οικογένεια του ήταν εύπορη, αλλά χρεοκόπησε κατά τη Μικρασιατική Καταστροφή και ο Λουντέμης αναγκάστηκε να εργαστεί σκληρά στην εφηβεία του ως λαντζιέρης, λούστρος, ψάλτης, δάσκαλος σε χωριά της Αλμωπίας, ακόμη και ως επιστάτης στα υπό κατασκευή την εποχή εκείνη, έργα του Γαλλικού ποταμού.
Στην Δ΄ τάξη του - εξατάξιου τότε - Γυμνασίου «αποσύρθηκε» για πολιτικούς λόγους και απεβλήθη απ' όλα τα Γυμνάσια της χώρας.
(Η στράτευσή του στην Αριστερά και η πολιτική δράση μέσα από τις γραμμές του ΚΚΕ του στοίχισε την αποβολή του απ' όλα τα γυμνάσια της χώρας.)
Μέσα από συνεχείς μετακινήσεις, από την Έδεσσα σε ένα οικοτροφείο της Κοζάνης κι από εκεί στο Βόλο, ακολουθώντας κάποιο περιφερόμενο «μπουλούκι» της εποχής, φτάνει τελικά στην Αθήνα και συνδέεται στενά με τους Κώστα Βάρναλη, Άγγελο Σικελιανό και Μιλτιάδη Μαλακάση.
Ο τελευταίος θα τον βοηθήσει να διοριστεί βιβλιοθηκάριος της Αθηναϊκής Λέσχης το 1938 και να ανασάνει κάπως οικονομικά.
Την ίδια εποχή, η φιλία του με τον καθηγητή της Φιλοσοφικής Νικόλαο Βέη, θα τον βοηθήσει να παρακολουθήσει ως ακροατής μαθήματα στη Φιλοσοφική Σχολή των Αθηνών.
Θα ακολουθήσουν αρκετές συγγραφικές επιτυχίες και θα γίνει μέλος της Εταιρίας Ελλήνων Λογοτεχνών, με πρόεδρο τότε τον Nίκο Καζαντζάκη.
Στην κατοχή πήρε ενεργό μέρος στην Εθνική Αντίσταση στο πλευρό του ΕΑΜ και διετέλεσε γραμματέας της οργάνωσης διανοουμένων.
Κατά τον εμφύλιο συλλαμβάνεται και δικάζεται για εσχάτη προδοσία και καταδικάζεται σε θάνατο - ποινή του δεν εκτελέστηκε ποτέ.
Αντ' αυτού, εξορίζεται σε στρατόπεδα συγκέντρωσης στη Μακρόνησο και στον Άι Στράτη, μαζί με τον Θεοδωράκη, τον Ρίτσο, τον Κατράκη, τον Θέμο Κορνάρο και πολλούς άλλους.
Το 1956 δικάζεται εκ νέου για το βιβλίο του Βουρκωμένες μέρες και απαγορεύεται η κυκλοφορία των βιβλίων του.
Μετά τη δίκη εκπατρίζεται στο Βουκουρέστι και το 1967 χάνει την ελληνική ιθαγένεια από τη δικτατορία του Παπαδόπουλου.
Το 1956 εξελέγη μέλος του Παγκοσμίου Συμβουλίου της Ειρήνης.
Στη Ρουμανία συνεχίζει το συγγραφικό του έργο, ως και λίγο μετά τη μεταπολίτευση.
Την περίοδο της αυτοεξορίας πραγματοποίησε αρκετά ταξίδια, φτάνοντας μέχρι την Κίνα και το Βιετνάμ.
Το οδοιπορικό του αυτό το αποτύπωσε το 1966 στο βιβλίο του Μπατ-Τάι.
Το 1976 επανακτά την ελληνική του ιθαγένεια και επιστρέφει στην Ελλάδα.
Ένα χρόνο αργότερα, στις 22 Ιανουαρίου το 1977, πεθαίνει στην Αθήνα από καρδιακή προσβολή και η σορός του εκτίθεται σε λαϊκό προσκύνημα.
ΠΑΝΤΕΛΗΣ ΖΕΡΒΟΣ
Ο Παντελής Ζερβός ήταν διακεκριμένος Έλληνας ηθοποιός του θεάτρου και του κινηματογράφου.
Γεννήθηκε στις 23 Δεκεμβρίου του 1908 στην Περαχώρα Κορινθίας.
Αποφοίτησε από τη Δραματική Σχολή του Θεάτρου Τέχνης του Καρόλου Κουν. Εμφανίσθηκε στη θεατρική σκηνή το 1933 και συνεργάσθηκε με τους καλύτερους θιάσους της εποχής του διακρινόμενος σε κλασικούς στην αρχή ρόλους, αλλά και σε νεοελληνικούς αστικούς.
Η παρουσία του στην κινηματογραφική σκηνή επίσης υπήρξε μεγάλη, αλλά και στις ραδιοφωνικές και τηλεοπτικές εκπομπές, άφησε ιστορία, ιδιαίτερα στα καθημερινά ραδιοφωνικά πεντάλεπτα.
Ήταν μέλος του Σωματείου Ελλήνων Ηθοποιών και του Συλλόγου Καλλιτεχνών Εθνικού Θεάτρου.
Μετά το πραξικόπημα της 21ης Απριλίου 1967 διορίστηκε πρώτος πρόεδρος του «Εθνικού Σωματείου Ελλήνων Ηθοποιών».
Πραγματοποίησε πολλές θεατρικές περιοδείες εντός και εκτός Ελλάδας, κατά τις οποίες έλαβε πολλές διακρίσεις.
‘Ηταν μόνιμος κάτοικος του Παλαιού Φαλήρου στην Αθήνα και μιλούσε αγγλικά.
Απεβίωσε στις 22 Ιανουαρίου του 1982 σε ηλικία 74 ετών.
Κηδεύτηκε στο Λουτράκι Κορινθίας.
Είχε τρεις κόρες, εκ των οποίων η μία σκοτώθηκε στο σεισμό της Σαντορίνης το 1956, σε ηλικία 12 ετών και, όπως συγκλονιστικά αποκαλύφθηκε με την εκταφή, τρία χρόνια αργότερα, είχε θαφτεί ζωντανή.
ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΜΠΑΡΑΣ
Ο Αλέξανδρος Μπάρας (πραγματικό όνομα: Μενέλαος Αναγνωστόπουλος), γεννήθηκε στην Κωνσταντινούπολη, το 1906 και ήταν Έλληνας ποιητής και μεταφραστής.
Έπειτα από τη Μικρασιατική καταστροφή έζησε για περισσότερο από δυο χρόνια στο Κάιρο.
Σπούδασε Νομικά στο πανεπιστήμιο των Αθηνών, χωρίς όμως να καταφέρει να τελειώσει τη σχολή.
Εργάστηκε στο διπλωματικό σώμα, ως υπάλληλος, επί 35 χρόνια στο ελληνικό προξενείο της Κωνσταντινούπολης.
Εγκαταστάθηκε στην Αθήνα σε ηλικία 60 ετών και πέθανε εκεί, στις 22 Ιανουαρίου 1990.
Στο χώρο της λογοτεχνίας έκανε την πρώτη του εμφάνιση με δημοσιεύσεις ποιημάτων σε εφημερίδες στην Αίγυπτο και στην Πόλη.
Σε ηλικία 23 ετών έγινε γνωστός στους λογοτεχνικούς κύκλους έπειτα από τη δημοσίευση στο περιοδικό "Αλεξανδρινά Γράμματα" ενός δικού του ποιήματος, με τίτλο "Η Κλεοπάτρα, η Σεμίραμις και η Θεοδώρα".
Το 1933 κυκλοφόρησε η ποιητική συλλογή του "Συνθέσεις". Ήταν συνεργάτης πολλών λογοτεχνικών περιοδικών, όπως η "Νέα Εστία", τα "Νεοελληνικά Γράμματα", τα "Πειραϊκά Γράμματα", η "Ποιητική Τέχνη", η "Τέχνη", ο "Πυρσός", κ.ά.
ΘΕΜΟΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΔΗΣ
Ο Θέμος (Θεμιστοκλής) Αναστασιάδης ήταν Έλληνας εκδότης, επιχειρηματίας στον κλάδο των μέσων μαζικής ενημέρωσης, καθώς και τηλεοπτική προσωπικότητα.
Γεννήθηκε στις 6 Ιανουαρίου 1958 στην Αθήνα, με καταγωγή από το Κουκούλι Ιωαννίνων, στο Ζαγόρι.
Ο πατέρας του, Βύρων Αναστασιάδης, ήταν διευθυντικό στέλεχος της πετρελαϊκής πολυεθνικής Royal Dutch Shell, και συχνά η οικογένεια αναγκαζόταν να μετακομίζει σε διάφορες πόλεις της Ελλάδας αλλά και του εξωτερικού.
Τον Νοέμβριο του 1973, ως μαθητής της Ε΄ Γυμνασίου συμμετείχε μαζί με συμμαθητές του σε διαδηλώσεις υποστήριξης της εξέγερσης του Πολυτεχνείου στο κέντρο της Αθήνας με αποτέλεσμα να αποβληθεί από το σχολείο του.
Όταν τελείωσε το Γυμνάσιο, πέρασε στο Οικονομικό Τμήμα της Νομικής Σχολής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου.
Ως φοιτητής υπήρξε στέλεχος της ΚΝΕ, μαζί με τον συγκάτοικο και φίλο του Ανδρέα Λοβέρδο.
Ξεκίνησε την δημοσιογραφία ως φοιτητής, από το περιοδικό μοτοσυκλέτας «MotoGP».
Εν συνεχεία εργάστηκε ως πολιτικός - οικονομικός συντάκτης στις εφημερίδες Το Βήμα, Εξπρές, Καθημερινή, στην οποία διετέλεσε και διευθυντής, και την Ελευθεροτυπία, όπου διατηρούσε τη χιουμοριστική στήλη «Μαύρη Τρύπα».
Για τη στήλη αυτή τιμήθηκε το 1993 με το βραβείο του “Ιδρύματος Μπότση”.
Για ένα σύντομο διάστημα εργάστηκε στην ΕΡΤ, ενώ ήταν από τους πρώτους που στελέχωσαν το ραδιοφωνικό σταθμό Αθήνα 9.84 του Δήμου Αθηναίων.
Το 1998 δημιούργησε την αθλητική εφημερίδα Κόκκινος Πρωταθλητής.
Το 2000 δημιούργησε την οικονομική εφημερίδα Σύμβουλος.
Το 2005 δημιούργησε μια κυριακάτικη εφημερίδα με το όνομα Πρώτο Θέμα.
Στη συνέχεια ξεκίνησε συνεργασία με την τηλεόραση του ΣΚΑΪ, όπου παρουσίασε χιουμοριστικά talk show (Νοκ Άουτ, Μπίλιες).
Μεγάλη τηλεοπτική επιτυχία υπήρξε η εκπομπή ΟΛΑ στον ALPHA, η οποία προβαλλόταν από τα μέσα του 2006 από τον ΑΝΤ1 και στην οποία παρουσιάζονταν, μεταξύ άλλων, βίντεο με συρραφή αποσπασμάτων από τηλεοπτικές εκπομπές.
Ήταν ένας από τους πιο σημαντικούς Έλληνες εκδότες στην ιστορία της ελληνικής δημοσιογραφίας και ένας από τους ισχυρότερους άνδρες στην Ελλάδα
Τα τελευταία χρόνια της ζωής του, άρχισε να αντιμετωπίζει πολλά προβλήματα υγείας.
Τον Απρίλιο του 2017, σταμάτησε απότομα την εκπομπή "ΟΛΑ" λόγω κάποιας σοβαρής μη κατονομασμένης πάθησης στα μάτια του, καθώς οι δυνατοί προβολείς του στούντιο τον ταλαιπωρούσαν.
Έχασε το μεγαλύτερο μέρος της όρασής του από το ένα μάτι, αλλά κατόρθωσε να σώσει το δεύτερο μετά από εγχείρηση που έκανε στα τέλη Ιουνίου.
Τον Σεπτέμβριο του 2017, διαγνώστηκε με οστεοσάρκωμα στον θώρακα, μια σπάνια και πολύ επιθετική μορφή καρκίνου των οστών.
Μετά από θεραπεία στη Ζυρίχη και στην κλινική Ντάνα Φάρμπερ της Βοστώνης, προσωρινά θεραπεύτηκε αλλά μετά από λίγους μήνες ο καρκίνος επανεμφανίστηκε.
Τελικά, μετά από σταδιακή επιδείνωση που διήρκεσε συνολικά πέντε περίπου μήνες, απεβίωσε το βράδυ της 22ας Ιανουαρίου 2019 στην Ζυρίχη σε ηλικία 61 ετών.
Κηδεύτηκε στις 27 Ιανουαρίου στον Ιερό Ναό Παναγίας Ελευθερώτριας στην Κηφισιά, με την παρουσία πολλών δημοσίων προσώπων και χοροστατούντος του Αρχιεπισκόπου Αθηνών και Πάσης Ελλάδας, Ιερωνύμου.
Η ταφή του έγινε στις 28 Ιανουαρίου και σε στενό οικογενειακό κύκλο στον Γερολιμένα της Μάνης, που ήταν ο αγαπημένος τόπος παραθερισμού του.
ΤΙΤΙΚΑ ΣΑΡΙΓΚΟΥΛΗ
Η Τιτίκα (Ευσεβία) Σαριγκούλη γεννήθηκε στην Αθήνα, στις 30 Νοεμβρίου 1934 και ήταν Ελληνίδα ηθοποιός και συγγραφέας.
Σε νεαρή ηλικία σπούδασε ηθοποιός, ξεκινώντας την πορεία της στο χώρο του κινηματογράφου και του θεάτρου στις αρχές της δεκαετίας του 1960.
Το 1960 έκανε το κινηματογραφικό της ντεμπούτο στη ταινία «Το μυστικό του κόκκινου μανδύα».
Ακολούθησαν δύο ακόμη συμμετοχές στον κινηματογράφο τα επόμενα χρόνια στις ταινίες «Φαίδρα» και «Πρώτο καρδιοχτύπι».
Την ίδια δεκαετία ξεκίνησε να ασχολείται πιο ενεργά με τη συγγραφή (ήταν μέλος της Ένωσης Νέων Ελλήνων Λογοτεχνών), ξεκινώντας να γράφει και να εκδίδει διάφορα βιβλία.
Για αρκετές δεκαετίες ασχολήθηκε περισσότερο με τη συγγραφή από ότι με την υποκριτική.
Μέχρι σήμερα έχει γράψει και κυκλοφορήσει περισσότερα από 60 βιβλία με πιο πρόσφατα τα «Κίλωνας ο Αθηναίος» και «Βασιλιάς Κωνσταντίνος ο Μέγας: Τραγωδία σε πέντε πράξεις».
Στις αρχές της δεκαετίας του 2000, συνέχισε την κινηματογραφική της πορεία. Πιο συγκεκριμένα, το 2004, έπαιξε στην ταινία «Τεστοστερόνη» ενώ το 2005 συμμετείχε στην κωμωδία Η χορωδία του Χαρίτωνα και στη διεθνή παραγωγή Opa! που μέρος των γυρισμάτων έγιναν στην Ελλάδα.
Την ίδια χρονιά έκανε το τηλεοπτικό της ντεμπούτο στην κωμική σειρά Οδός Παραδείσου 7 με το ρόλο της ηλικιωμένης Νίνας.
Ακολούθησαν κι άλλες τηλεοπτικές συμμετοχές σε επεισόδια των σειρών Μαρία η άσχημη, Οι ιστορίες του αστυνόμου Μπέκα, Αν μ' αγαπάς και Singles 2.
Έγινε ιδιαίτερα γνωστή στο ευρύ κοινό τη περίοδο 2007-2008, με ρόλο της αθυρόστομης γιαγιάς Τζούλιας στην κωμική σειρά «Μπαμπά μην τρέχεις» σε σκηνοθεσία Θοδωρή Παπαδουλάκη που προβλήθηκε από το Mega Channel. Μετά τη μεγάλη τηλεοπτική επιτυχία ακολούθησε ο ρόλος της οικιακής βοηθού Πουλχερίας στην κωμική σειρά «Λάκης ο γλυκούλης» όπου πρωταγωνίστησε για δύο σεζόν.
Μέσα στα επόμενα χρόνια ακολούθησαν διάφοροι ρόλο.
Είχε δηλώσει πως δεν παντρεύτηκε ποτέ από προσωπική άποψη, καθώς δεν ήθελε συνέταιρο στην ελευθερία της.
Είχε σταθερή πολιτική δράση επί δεκαετίες, ούσα στις τάξεις του ΚΚΕ.
Το 2015 της απονεμήθηκε τιμητικός έπαινος από τον γενικό γραμματέα του ΚΚΕ Δημήτρη Κουτσούμπα.
Απεβίωσε στις 22 Ιανουαρίου 2021.
ΝΙΚΟΣ ΞΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ
Ο Νίκος Ξανθόπουλος ήταν Έλληνας ηθοποιός και τραγουδιστής.
Γεννήθηκε στην Νέα Ιωνία της Αθήνας στις 14 Μαρτίου 1934.
Ήταν παιδί Πόντιων προσφύγων και μεγάλωσε φτωχικά μαζί με τη μητέρα του.
Κατά τα εφηβικά του χρόνια υπήρξε αθλητής της ΑΕΚ.
Εκτός από τον αθλητισμό, λάτρευε και το διάβασμα.
Μεγαλώνοντας αποφάσισε να ασχοληθεί με το θέατρο, παρότι αρχικά τον γοήτευε η ιδέα να γίνει φιλόλογος. Ίνδαλμά του τότε υπήρξε ο Μάνος Κατράκης.
Σπούδασε στη Δραματική Σχολή του Εθνικού Θεάτρου. Αν και ηθοποιός του θεάτρου από το 1957 έως το 1963, αφοσιώθηκε τελικά στον κινηματογράφο.
Το 1970 ίδρυσε τον δικό του θίασο και περιόδευσε στην Ελλάδα.
Στα τέλη του 2005 εξέδωσε σε βιβλίο την αυτοβιογραφία του με τίτλο «Όσα θυμάμαι και όσα αγάπησα» και διοργάνωσε εμφανίσεις σε διάφορα μέρη ανά την Ελλάδα για την προώθηση του έργου του.
Η ιδέα για το βιβλίο δημιουργήθηκε μετά από συνέντευξή του στο περιοδικό Εικόνες.
Παντρεύτηκε δύο φορές και απέκτησε τέσσερα παιδιά και πέντε εγγόνια.
Απεβίωσε στις 22 Ιανουαρίου 2023, σε ηλικία 88 ετών.
Η σορός του αποτεφρώθηκε.